Idź do:

Narodziny faszyzmu - Włochy.

Narodowosocjalistyczna Niemiecka Partia Robotnicza - Niemcy.

Powstanie Związku Socjalistycznych Republik Radzieckich – Rosja.

Zbrojenia III Rzeszy – przed wojną.

Polska polityka zagraniczna w latach dwudziestych.

Gwarancje brytyjsko-francuskie dla Polski.

Pakt Ribbentrop-Mołotow, czyli kropka nad i.

Odpowiedź brytyjska na pakt niemiecko-radziecki.




Narodziny faszyzmu – Włochy.

Mimo, iż Włochy znalazły się po stronie państw, które zwyciężyły w I wojnie światowej, wyniosły z niej więcej strat niż korzyści. Gospodarka kraju przeżywała kryzys. Szerzyły się nastroje rewolucyjne. Wybuchały strajki robotników. Dla powracających powracających frontu żołnierzy brakowało miejsc pracy. Tworzyli oni związki kombatanckie, by móc walczyć o swoje prawa. Na czele tych związków zasiadł Banito Mussolini. Obiecywał utworzenie imperium włoskiego. Robotnikom przyrzekł likwidację bezrobocia, a chłopom ziemię. W 1921 roku zjednoczył związki w organizację faszystowską zwaną Narodową Partią Faszystowską.
W 1922 roku na zjeździe partii zdecydowano o zorganizowaniu marszu na Rzym. Celem było zmuszenie króla do oddania władzy Mussoliniemu. Zastraszony parlament ustąpił, a król powierzył tworzenie rządu Mussoliniemu. Zdobył on władzę dyktatorską. Działalność innych partii została uznana za nielegalną i zakazana. Utworzono policję polityczną do usuwania wrogów faszyzmu. Włochy stały się państwem totalitarnym.


Narodowosocjalistyczna Niemiecka Partia Robotnicza – Niemcy.

Po I wojnie światowej w Republice Weimarskiej powstały związki kombatanckie na wzór włoskich. W 1923 roku w Monachium miał miejsce nieudany pucz zorganizowany przez NSDAP. Na jej czele stał Adolf Hitler. Próba przejęcia władzy zakończyła się klęską, a przywódcę partii aresztowano.
Czas, który Hitler spędził w więzieniu przeznaczył na napisanie książki pt. „Mein Kampf’. (ciekawostka: Książka ta jest obecnie zakazana w wielu krajach, w innych natomiast surowo ogranicza się liczbę jej egzemplarzy.) Umieścił w niej swoje tezy rasistowskie. Uważał, że szczególna pozycja należy się Niemcom – Aryjczykom. Już wtedy można było zauważyć przejawy niechęci do Żydów. Obiecywał, że jeżeli dojdzie do władzy, usunie ich z Europy. Obiecywał także zjednoczenie Niemiec odbudowę tzw. Wielkich Niemiec.
Po opuszczeniu więzienia przez Hitlera, partia zaczęła szybko rosnąć w siłę. Porywające przemówienia oddziaływały na słuchaczy. Doskonała propaganda partii przynosiła szybko rezultaty. W 1932 roku w demokratycznych wyborach NSDAP uzyskała ponad 37% głosów. Partia zdobyła większość parlamencie. 30 stycznia 1933 roku prezydent Niemiec powierzył Hitlerowi misję tworzenia rządy. Rok później, po śmierci prezydenta, ogłosił się przywódcą wszystkich Niemców. Natomiast państwu niemieckiemu nadał nazwę III Rzeszy. (ciekawostka: Nazwa nawiązywać miała do czasów potęgi Niemiec za czasów I i II Rzeszy.)
Naziści prześladowali Żydów jeszcze przed dojściem Hitlera do władzy. Jednak, gdy został on kanclerzem, działania te stały się nadrzędnym celem partii. W 1935 roku wydano tzw. Ustawy norymberskie, w myśl których Żydom mieszkającym na terenie Rzeszy odebrano prawa obywatelskie i zakazano małżeństw z Niemcami. W 1938 roku kampania propagandowa doprowadziła do zamieszek antysemickich. Przez dwa dni naziści niszczyli sklepy i warsztaty należące do Żydów. Tych ostatnich bito i wyrzucano z domów. Nazwano to „nocą kryształową”, od potłuczonych okien i witryn sklepowych.


Powstanie Związku Socjalistycznych Republik Radzieckich – Rosja.

W latach 1917 – 1922 bolszewicy wygrali wojnę domową. Po tych wydarzeniach Rosja powróciła do polityki imperialnej, w myśl której zaczęła podporządkowywać sobie kraje, które próbowały się usamodzielnić. Pretekstem do działań ekspansyjnych była chęć rozszerzenia komunizmu na pozostałe kraje. Państwo rządzone przez sowietów przyjęło nazwę Związku Socjalistycznych Republik Radzieckich na I zjeździe Rad w 1922 roku. Po usunięciu wszystkich przeciwników politycznych jedyną partią w Rosji była Wszechzwiązkowa Komunistyczna Partia (bolszewików), w skrócie – WKP(b).


Zbrojenia III Rzeszy – przed wojną.

Gospodarka niemiecka została nakierowana przez Hitlera na produkcję zbrojeniową. W 1935 roku wbrew postanowieniom wersalskim, rozpoczęto tworzenie sił lotniczych – Luftwaffe. Po wprowadzeniu powszechnego obowiązku służby wojskowej zwiększyła się liczebność Wehrmachtu. Dzięki wyrażonej w 1935 roku zgodzie przez Wielką Brytanię, Rzesza rozpoczęła rozbudowę marynarki wojennej zwanej Kriegsmarine.
W 1936 roku wojska niemieckie wkroczyły na teren zdemilitaryzowanej Nadrenii łamiąc traktaty międzynarodowe. Brak reakcji ze strony Francji i innych państw zachodnich upewnił Hitlera. Pozycja Rzeszy rosła. 12 marca 1938 roku wojska niemieckie na wezwanie austriackich zwolenników wkroczyły do Austrii. Ponownie brak reakcji ze strony zachodu. Hitler podpisał więc akt przyłączenia (anszlusu) Austrii do III Rzeszy.


Polska polityka zagraniczna w latach dwudziestych.

Obawa przed odrodzeniem Niemiec po I wojnie światowej doprowadziła w 1921 roku do podpisania polsko-francuskiego układu wojskowego. Gwarantował on obu stronom wzajemną pomoc w razie agresji niemieckiej lub radzieckiej. W tym samym roku podpisano sojusz wojskowy z Rumunią, zobowiązujący do udzielenia pomocy w wypadku ataku ZSRR na któryś z krajów sojuszu.
W kwietniu 1922 roku w Rapallo odbyło się spotkanie delegacji niemieckiej i radzieckiej. Podpisano traktat o ścisłej współpracy gospodarczej.
W październiku 1925 roku na konferencji w Locarno w Szwajcarii przedstawiciele Belgii, Francji, Wielkiej Brytanii, Włoch i Niemiec podpisali traktat. Na jego mocy Niemcy zagwarantowały nietykalność granicy zachodniej, ale odmówiły gwarancji granicy z Polską i Czechosłowacją. Dało się zauważyć, że Niemcy w przyszłości przeprowadzą działania wojenne w celu najazdu na Polską, bądź Czechosłowację.
W 1934 roku podpisano polsko-niemiecką deklarację o niestosowaniu siły we wzajemnych stosunkach. W ten sposób Polska starała się zapewnić sobie spokój na granicy z Rzeszą.


Gwarancje brytyjsko-francuskie dla Polski.

Zaniepokojony wzrostem potęgi III Rzeszy rząd Wielkiej Brytanii ogłosił w marcu 1939 roku jednostronne gwarancje bezpieczeństwa dla Polski. Obiecał udzielić pomocy wojskowej w razie ataku niemieckiego. W odwecie Niemcy oskarżyły oba kraje o działanie przeciwko Rzeszy i wypowiedziały umowę o niestosowaniu przemocy z Polską. Do gwarancji przyłączyła się także Francja.


Pakt Ribbentrop-Mołotow, czyli kropka nad i.

23 sierpnia 1939 roku dochodzi do podpisania paktu o nieagresji pomiędzy nazistowską III Rzeszą, a komunistycznym Związkiem Socjalistycznych Republik Radzieckich. Pakt podpisali ministrowie spraw zagranicznych obydwu państw – Joachim Ribbentrop (III Rzesza) i Wiaczesław Mołotow (ZSRR). Dołączono tajny protokół stanowiący załącznik w którym nieoficjalnie dokonano podziału ziem Polskich. Pakt dla Hitlera był zabezpieczeniem frontu wschodniego w momencie, kiedy wykona swój plan Ataku na Polskę. Stalin doprowadził w ten sposób do powiększenia strefy wpływów komunizmu.


Odpowiedź brytyjska na pakt niemiecko-radziecki.

Wielka Brytania natychmiast zareagowała na pakt Ribbentrop-Mołotow podpisując 25 sierpnia układ sojuszniczy z Polską. W razie agresji Niemieckiej Brytyjczycy zobowiązali się udzielić pomocy wojskowej Polsce. Hitler początkowo planował atak na Polskę w dniu 26 sierpnia, jednak ostatecznie termin przesunął się na 1 września 1939 roku.